بيمار بيهوش شود بايد ايارج فيقراء به او بنوشانند و او را با مخلوط بوره ، روغن زيتون و آب يا آب نمك ( اگر چيز ديگرى آماده نباشد ) تنقيه كنند و نيز گفته‌اند كه مخلوط دوازده و نيم گرم نمك اندرانى با دويست و هشتاد سانتيمتر مكعب آب و روغن زيتون مفيد است از اين داروها بيم مىرود كه روده زخم شود و بهتر اين است كه دارو را بچشند تا شورى آن زياد نباشد « 1 » خوردن 50 گرم روغن بادام

--> ( 1 ) در زاد المسافرين براى قولنج بلغمى اين مسهل ذكر شده كه براى حرارتيها نيز مفيد است : فلوس پنجاه گرم گلقند چهل و پنج گرم آنها را در باديان پخته حل و صاف مىكنند و پس از آن حبى مركب از پنج گرم تربد و دو و نيم گرم ايارج فيقراء مىخورند و نيز در همين كتاب آمده است كه ضماد انغوزه براى قولنج ، نفخ شكم و درد معده و مثانه مفيد است و انغوزه را در موم ذوب شده حل مىكنند و مقدارى جندبيدستر نيز در آن مىريزند و نيز گفته است كه اگر پاره‌اى از روغنهاى مناسب را در آن بريزند تا براى ضماد آماده‌تر باشد بهتر است و نيز براى درمان قولنج ، بادها ، نفخ شكم و معده و پيچش ، جويدن زيره و فرودادن آب دهن و همچنين خوردن گاودانه و شنبليله كه كوفته و پخته شود و نيز انيسون پخته و كرفسى كه در سركه پخته باشند و نيز ضماد با آنها سود مند است . در اين كتاب شيافى ذكر شده كه براى درمان قولنج مفيد است بوره ارمنى را كوفته و مىبيزند و آن را همراه با شكر بقوام آمده يا شيره انگور مىآشامند و نيز شياف كردن كمى نمك يا نمك تبرزد يا فضله موش همراه با عسل يا پيه هندوانه ابو جهل و عنزروت سودمند است . براى قولنج بادى اين شياف مفيد است : سداب چهار جزء زيره دو جزء بوره يك جزء كه در عسل خمير شده باشد . شياف ديگر اين است : از سكبينه ، بوره ، مقل ، پيه هندوانه ابو جهل و خطمى همراه با عسل شيافى مىسازند كه طولش به اندازه پهناى شش